AİHM'den yeni Osman Kavala kararı

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM), Gezi davasında ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası verilen Osman Kavala’nın dosyasını Büyük Daire’ye devretti.

Halk TV'ye konuşan Hukukçu Kerem Altınparmak, kararı “olağanüstü önemli” diyerek değerlendirdi.

Altınparmak, kararın bağlayıcılığına dikkat çekti: “Büyük Daire karar verdiğinde, verdiği anda kesinleşiyor. Artık buna itiraz etmeleri mümkün değil.”

Altınparmak, Büyük Daire’ye dosya gitmesinin üç yolu olduğunu hatırlattı:

• "Türkiye kısa bir süre içerisinde üç yöntemi de Kavala ve Demirtaş dosyalarında gerçekleştirmiş oldu"

Altınparmak, Bu yolları şöyle özetledi:

1. Tarafların daire kararına itiraz etmesi,
2. Bakanlar Komitesi’nin uygulanmayan kararı Büyük Daire’ye götürmesi,
3. Dairenin dosyayı kavramsal önemi nedeniyle doğrudan Büyük Daire’ye göndermesi.

Altınparmak, Kavala dosyasında üçüncü yöntemin uygulandığını belirtti.

Altınparmak, dosyanın Büyük Daire’ye devrinin politik bir anlam taşıdığını da ifade etti:

• “Bence politik bir mesaj var burada. Hani büyük daireye götürüyoruz. Bunun ne kadar önemli olduğunu görüyoruz. Siz ısrarla bu kararı uygulamıyorsunuz.”

SADECE YILDA BİR DOSYA

Büyük Daire’nin yılda bir ya da iki kez dosya kabul ettiğini söyleyen Altınparmak, bu yönüyle kararın istisnai olduğunu vurguladı: “Bütün ülkeler için söylüyorum. Sadece Türkiye için değil.”

Altınparmak, Büyük Daire önündeki sürecin kısa sürmeyeceğini, ancak bir yıl içinde karar çıkabileceğini söyledi:

• "Büyük Daire kararları çok daha ayrıntılı ve incelikli olur. Onun için herhalde şöyle bir bir yıllık bir süre öngörmek yanıltıcı olmayacaktır."

Altınparmka, dosyada tarafların ve üçüncü tarafların (örneğin İfade Özgürlüğü Derneği) görüşlerinin verildiğini belirtti:

• "Ana argümanlar karşılıklı olarak sunulmuş durumda. Bu dosyanın esasını oluşturacağı için daha uzun bir süreç olmayacak"

Altınparmak, AİHM’nin normalde Anayasa Mahkemesi kararı olmadan hüküm vermediğini, ancak bu ilkenin aşılabildiğini ifade etti:

• "Geçen Temmuz ayında Demirtaş dosyasında Anayasa Mahkemesi karar vermemiş olmasına rağmen artık beklemeyeceğim dedi. Burada da Büyük Daire böyle bir yola gider mi? O da kritik olacak"

Altınparmak, Kavala dosyasının AİHM ve Avrupa Konseyi için taşıdığı önemi şöyle ifade etti:

• "Avrupa Konseyi tarihinde bir devletin kararının uygulanmadığını saptayan sadece iki karar var. Bir tanesi İlgar Mammadov, Azerbaycan'a ilişkin, 2.'si Kavala, Türkiye'ye ilişkin. Mammadov en azından tahliye edildi. Kavala hâlâ tahliye edilmedi. Mahkemenin 75 yıllık tarihinin tek örneği Kavala. O yüzden bu kadar önemli mahkeme için"

Altınparmak, Can Atalay ve Demirtaş dosyalarının da Kavala kararı üzerinden yeniden şekillenebileceğini söyledi, ancak her dosyanın aynı yolu izlemeyeceğini belirtti:

• "Demirtaş’ta Daire Kararı kesinleşti. Israr devam ederse Demirtaş’ın tahliye edilmemesi ilişkin Kavala’nın ilk kararında olduğu gibi tekrar Büyük Daire’ye gidebilir. Can Atalay’ın dosyasını Büyük Daire’ye götürmek ister mi? Sanmıyorum"

Altınparmak’a göre Kavala davası artık bir bireysel hak ihlali meselesinden çıkarak Avrupa İnsan Hakları sisteminin işleyişine dair bir kriz hâlini aldı:

• "Bu bütün Avrupa’nın sorunu hâline geldi ve bir çıkış yolu da bulunamıyor"