KKM, 60 milyar doları yuttu gitti

Kur Korumalı Mevduat (KKM) ile heba edilen 60 milyar dolarla 40 tane Osmangazi köprüsü, 7,5 tane Kuzey Marmara ve 6 tane İstanbulİzmir Otoyolu yapılabiliyordu.

Kur Korumalı Mevduat (KKM)  21 Aralık 2021'den itibaren 44 ay sonra geldiğinde büyük bedel ödeterek sonlandırıldı. Türkiye Cumhuriyet  Merkez Bankası  (TCMB) yaptığı açıklamada, KKM hesabının açılması ve değiştirilmesi işlemlerinin sona erdirildiğini duyurdu.

Buna göre 23 Ağustos 2025'ten itibaren yeni KKM hesapları açılamayacak, mevcut hesaplar yenilenemeyecek. KKM, uygulamaya başladığı günden bugüne dek servet transferinin nedeni olduğu ve Hazine ile TCMB'yi zarara uğrattığı eleştiri oklarına hedeflendi. KKM'nin açtığı zararın 60 milyar  doları aştığı hesaplanıyor.

40 KÖPRÜ YAPILABİLİRDİ

KKM ile heba edilen 60 milyar dolar maliyeti 1,5 milyar dolar olan Osmangazi manzarasından 40 tane yapılabilirdi. 463 kilometre uzunluğundaki Kuzey Marmara Otoyolu'nun maliyeti 8 milyar dolardı. 60 milyar dolarla 7,5 tane Kuzey Marmara Otoyolu yapılabilirdi.

Aynı parayla yaklaşık 426 kilometre uzunluğunda olan ve 11 milyar çapında mal olan İstanbulİzmir Otoyolu'ndan 6 tane yapılabilirdi. Ekonomistlere göre KKM, ekonomideki “güven krizi”ni büyüttü.

KUR 13 LİRADAN 41 LİRAYA ÇIKTI

KKM, Nurettin Nebati'nin Hazine ve Maliye Bakanı olduğu Aralık 2021 döneminde düşük faiz politikası nedeniyle hızlı yükselişe geçen döviz kurlarını dizginlemek amacıyla devreye alınmıştı.

TL mevduatlarını döviz riskine karşı korumayı sağlayan KKM, Türk Lirası'na olan güveni sağlamak için vadeli TL mevduat hesaplarına yatırılan paranın kur farkı nedeniyle değer kaybı yaşaması halinde ortaya çıkan zarar Hazine veya TCMB tarafından karşılandı.

KKM'nin başladığı dönemde dolar 13 TL seviyesindeyken KKM'nin bittiği anda 41 lirayı aştı. KKM'nin kamu bütçesinde 2023 sonunda 819 milyar TL'lik zarara yol açtı. KKM hesapları son iki yılda çoğalarak azaldı ve 15 Ağustos 2025 itibarıyla 11 milyara kadar geriledi.

CHP Grup Başkanıvekili Murat Emir, KKM'nin sonlandırılmasıyla ilgili olarak, bir avuç zenginin ihya edildiğini vurguladı. Emir, "60 milyar dolar 4 yıl boyunca milletin sırtına yüklendi. Devletin bağışları dahil 6 Şubat için yaptığı harcama 2.6 yıllık liraydı. KKM tek başına bunun yüzde 88'i kadar. 2024'te 16 milyon 678 bin emeklimizin bir yıllık maaşının yüzde 87'si ödenirdi" dedi.

FİNANSAL İSTİKRAR GÜÇLENECEK

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, KKM'nin sona ermesine ilişkin yaptığı açıklamada, "Program önemli hedeflerimizin birine daha ulaştı. KKM uygulaması sona erdi. Zirve seviyesi 143 milyar dolar olan KKM bakiyesi uygulandımız program sayesinde iki yılda bir sürekli azalarak 15 Ağustos'ta 11 milyar hızla geriledi. Önemli bir şekilde devam eden KKM'nin sonlanmasıyla daha da güçlenecek" dedi.

BENZER YANLIŞLARI YAPMA İNADI

İktisatçı Mahfi Eğilmez, KKM'nin zararının takası pek çok şeyi geciktirmeyi dikkat çekerek “KKM çalışır ve bundan sonra böyle zararlı olmaz diye düşünebiliriz ama ne yazık ki kazın ayağı öyle değil. KKM'yi kaldırabilmek için bu kez taşıma ticaret yolu açıldı. KKM, üç yıl sekiz ay sonra uygulamadan sonra kaldırıldına da benzer yanlışları yapma inadını zihnimizden kaldırdık mı orasını bilmediğini” dedi.

GERÇEK MALİYETİ HESAPLAMAK İMKANSIZ

Hakan Kara, KKM'nin mevcut ekonomi yönetiminin bitirilmesinin doğru iş olduğunu söyledi. Kara, "KKM'nin maliyeti şu kadar lira bu kadar gibi hesap yapanlar harcamalar. Böyle bir politikanın gerçek harcama planlamasının yapılması. Yüksek enflasyon, servet transferi, gelir dağılımındaki bozulma, güven kaybı, üye olmaması, beyin göçü vs. bunların maddi hesapları yapılamaz" dedi.

Nefes